piątek, 12 wrzesień 2014 04:06

Agnieszka Stępień-Trela: Procedura rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu

Oceń ten artykuł
(2 głosów)

WTO-small  ECAG

Światowa Organizacja Handlu należy do grupy najważniejszych globalnych organizmów, bez których współczesny świat nie byłby w stanie funkcjonować. Jak wyglądają praca tego ciała i jakie korzyści odnoszą jej poszczególni członkowie i wreszcie dlaczego w ramach współczesnego systemu światowego WTO jest tak istotna? – o tym traktuje najnowsza pozycja, wydana przez Europejskie Centrum Analiz Geopolitycznych.

 

Ze Wstępu

15 kwietnia 1994 r. w Marakeszu został podpisany Akt Końcowy Rundy Urugwajskiej. Wraz z nim przyjęto także Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu wraz z załącznikami [1]. Zgodnie z dyspozycją zawartą w artykule dokumentu II, podstawowym celem organizacji jest stworzenie wspólnych ram instytucjonalnych dla stosunków handlowych utrzymywanych między jej członkami, w sprawach dotyczących porozumień i związanych z nimi instrumentów prawnych zawartych w załącznikach do Porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu. Tak szeroki wachlarz porozumień, które obejmuje swym zasięgiem organizacja, a także fakt, iż w jej skład wchodzi 153 członków, z łatwością powodować może konflikty między państwami. Pod pojęciem sporu na gruncie prawa Światowej Organizacji Handlu należy rozumieć sytuację, w której członek WTO uzna, że jakakolwiek korzyść mu należna na podstawie porozumień została przez innego członka w sposób bezpośredni lub pośredni naruszona (art. 3.2 Uzgodnienia). WTO-big

Analiza porównawcza systemu rozstrzygania sporów w GATT i WTO pozwala stwierdzić, iż wraz z wejściem w życie Uzgodnienia nastąpiło znaczne wzmocnienie procedury niż miało to miejsce w GATT. Ponad 50-letnie funkcjonowanie systemu GATT oraz liczne reformy prowadzone w tym czasie pozwoliły na stworzenie systemu będącego połączeniem środków dyplomatycznych i prawnych. Wraz z wejściem w życie Uzgodnienia powstała jednolita procedura obejmująca swym zasięgiem spory wynikające z wielostronnych umów handlowych i fakultatywnych umów handlowych.  

Pozycja do nabycia TUTAJ

System rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu stanowi centralny element zapewniający bezpieczeństwo i przewidywalność w systemie handlu oraz służy zabezpieczaniu praw i obowiązków członków WTO (art. 3.2 Uzgodnienia). Podstawowym jego celem jest także dążenie do osiągnięcia pozytywnego i wzajemnie akceptowanego przez strony sporu rozwiązania. Możliwe jest to dzięki wprowadzeniu szerokiego wachlarza sposobów umożliwiających osiągnięcie kompromisu, obejmującego nie tylko konsultacje i postępowanie panelowe (stanowiące kluczowy element postępowania), ale także mediacje, pojednanie i dobre usługi, stanowiące alternatywne metody rozwiązywania sporów w ramach organizacji. Powyższe sposoby świadczą o niewątpliwej specyfice systemu, uniemożliwiając tym samym zaklasyfikowanie go do tradycyjnych metod rozwiązywania sporów. Ponadto należy zwrócić uwagę, iż o ile podstawą odpowiedzialności na gruncie prawa międzynarodowego jest naruszenie normy prawnej, o tyle na gruncie WTO jest zniweczenie lub naruszenie korzyści (nullification and impairment benefits), które jednakże do tej pory nie zostały zdefiniowane [2]. Do istotnych cech wyróżniających system rozstrzygania sporów należy także zaliczyć krąg podmiotów upoważnionych do zainicjowania procedury, czy sam jej przebieg. Istotny jest także fakt, iż system rozstrzygania sporów w organizacji nie opiera się na sankcjach. Celem systemu jest pomóc stronom sporu osiągnięcie kompromisu, dlatego raporty przygotowywane przez panele i Organ Apelacyjny wskazują wyłącznie preferowane rozwiązanie.

Powstanie Światowej Organizacji Handlu należy uznać za jedno z bardziej istotnych wydarzeń na arenie międzynarodowej w ostatnich latach. Uznawana jest za trzeci filar gospodarki światowej obok Międzynarodowego Funduszu Walutowego (International Monetary Found – IMF) oraz Międzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju (International Bank for Reconstruction and Development – IBRD) [3].

Pozycja do nabycia TUTAJ.

Spis treści

Wstęp
Rozdział I. Rozstrzyganie sporów w Układzie Ogólnym w Sprawie Taryf Celnych i Handlu GATT – charakterystyka ogólna

1. Geneza Układu Ogólnego w Sprawie Taryf Celnych i Handlu
2. Podstawy prawne Układu Ogólnego w Sprawie Taryf Celnych i Handlu
3. Konsultacje w Układzie Ogólnym w Sprawie Taryf Celnych i Handlu
4. Ewolucja postępowania panelowego w Układzie Ogólnym w Sprawie Taryf Celnych i Handlu
5. Reforma systemu rozstrzygania sporów podczas Rundy Urugwajskiej
Rozdział II. System rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu charakterystyka ogólna
1. Podstawy prawne systemu rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu
2. Prawo Światowej Organizacji Handlu w systemie prawa międzynarodowego
3. Zakres podmiotowy systemu rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu
4. Charakterystyka sporów rozstrzyganych w Światowej Organizacji Handlu
Rozdział III. Konsultacje, dobre usługi, mediacje, pojednanie i arbitraż w Światowej Organizacji Handlu
1. Cel konsultacji w Światowej Organizacji Handlu
2. Alternatywne sposoby rozstrzygania sporów w Światowej Organizacji Handlu
Rozdział IV. Postępowanie panelowe w Światowej Organizacji Handlu
1. Procedura powoływania paneli
2. Skład panelu
4. Udział strony trzeciej w postępowaniu panelowym
5. Raporty przygotowywane przez panele
Rozdział V. Procedura odwoławcza w Światowej Organizacji Handlu
1. Skład Organu Apelacyjnego w Światowej Organizacji Handlu
2. Funkcje Organu Apelacyjnego
3. Podejmowanie decyzji przez członków Organu Apelacyjnego
4. Legitymacja czynna do uczestnictwa w postępowaniu odwoławczym w Światowej Organizacji Handlu
5. Przebieg postępowania przed Organem Apelacyjnym w Światowej Organizacji Handlu
6. Raporty przygotowywane przez Organ Apelacyjny w Światowej Organizacji Handlu
Zakończenie
Aneksy

Aneks nr 1 Wykaz sporów rozstrzyganych w WTO
Aneks nr 2 Zaangażowanie państw rozwijających się w procedurę rozstrzygania sporów w WTO
Aneks nr 3 Skład Organu Apelacyjnego
Aneks nr 4 Przebieg procedury rozstrzygania sporów w WTO

Pozycja do nabycia TUTAJ.

 

Patronat nad publikacją objęła

WTO-san

 

sowa

Zakupy hurtowe dla księgarń:

 

Ewelina Czechowska
Sowa Sp. z o.o., ul. Hrubieszowska 6a, 01-209 Warszawa
tel: + 48 22 431 81 32, kom: +48 600 992 113, fax:+ 48 22 431 81 50

 

 

_______________________________________________

1. Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu zawiera cztery załączniki z czego trzy mają charakter obligatoryjny dla wszystkich członków WTO. Wyłącznie ostatni –czwarty ma charakter fakultatywny. Załącznik pierwszy A obejmuje: Układ Ogólny w Sprawie Taryf Celnych i Handlu 1994, Porozumienie w sprawie rolnictwa, Porozumienie w sprawie stosowania środków sanitarnych i fitosanitarnych, Porozumienie w sprawie tekstyliów i odzieży, Porozumienie w sprawie barier technicznych w handlu, Porozumienie w sprawie środków dotyczących inwestycji związanych z handlem, Porozumienie o stosowaniu artykułu VII Układu Ogólnego w Sprawie Taryf Celnych i Handlu 1994, Porozumienie w sprawie inspekcji przedwysyłkowej, Porozumienie w sprawie reguł pochodzenia, Porozumienie w sprawie licencjonowania importu, Porozumienie w sprawie subsydiów i środków wyrównawczych, Porozumienie w sprawie środków ochronnych, Załącznik 1B zawiera Układ Ogólny w Sprawie Handlu Usługami wraz z załącznikami, 1C Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej, Załącznik 2 – Uzgodnienie w sprawie zasad i procedur regulujących rozstrzyganie sporów, Załącznik 3 – Mechanizm przeglądu polityki handlowej, Załącznik 4 – Porozumienie w sprawie handlu samolotami cywilnymi, Porozumienie w sprawie zakupów rządowych, Międzynarodowe porozumienie mleczarskie, Międzynarodowe porozumienie o mięsie wołowym.
2. P. Szwedo, Środki odwetowe w prawie Światowej Organizacji Handlu, Warszawa 2008, s. 87.
3. J. Rymarczyk, M. Wróblewski, 10 lat Światowej Organizacji Handlu, Wrocław 2005, s. 57.

Czytany 31387 razy Ostatnio zmieniany środa, 04 marzec 2015 08:49